Lasrookafzuiging, ook wel lasdampafzuiging genoemd
Als werkgever draagt u de verantwoordelijkheid voor een gezonde werkomgeving. Maar aan welke wettelijke eisen moet uw afzuiging voldoen, en wat zijn de specifieke risico’s voor uw personeel en machinepark?
Bij metaalbewerkingen zoals lassen, slijpen, solderen en gutsen komen microscopisch kleine stofdeeltjes, gassen en dampen vrij. De schadelijkheid hiervan hangt af van het materiaal:
- Metaal-legeringen: Hierbij komen stoffen vrij als aluminium, koper, mangaan, lood en nikkel.
- RVS lassen: Dit veroorzaakt het kankerverwekkende Chroom-VI. Lees het kennisartikel over Chroom-VI
- Gassen: Denk aan ozon, argon en stikstofoxide.
Waarom is lasrookafzuiging essentieel?
- Niet alleen het soort bewerkt metaal en de hoeveelheid en samenstelling van de verbruiksmaterialen (lasdraad etc.) spelen een rol bij het gevaar van lasrook. Ook de grootte van de lasrookdeeltjes is van invloed. De rookpluim die zichtbaar is tijdens het lassen, is in werkelijkheid nog veel groter. De deeltjes binnen die lasrookpluim zijn zo klein, dat je ze niet ziet en hier schuilt het grootste gevaar. Deze ultra-fijne deeltjes (submicrondeeltjes van 100 nanometer tot 1 micrometer) dringen diep door in de longblaasjes en veroorzaken onherstelbare schade.
- De resten van verf, primer of ontvettingsmiddelen die op het metaal zijn aangebracht vormen nog een extra risicofactor. Wanneer deze lagen niet op de juiste wijze verwijderd worden vóórdat de metaalbewerking plaatsvindt, komen deze schadelijke stofdeeltjes ook in de lucht.
Gezondheidsrisico’s en beroepsziekten
Inademing van lasrook leidt tot acute en chronische klachten. Het Nederlands Centrum voor Beroepsziekten (NCvB) deelt deze als volgt in:
| Beroepsziekte | Oorzaak | Risicoberoepen |
| Beroepsastma | Metalen (aluminiumfluoride, kobalt, vanadium, chroom, nikkel) | Lasser, slijper |
| Metaaldampkoorts | Inademing metaaloxiden, gegalvaniseerd staal (lasrook) | Lasser, productiepersoneel |
| Siderose | Inademing metaaloxiden (ijzerstof) | Lasser (met name wanneer actief in besloten ruimten) |
Maatwerk in lasrookbestrijding
Geen enkele productielocatie is identiek, en daarom bestaat er geen “one-size-fits-all” oplossing voor lasdampafzuiging. De keuze voor een systeem hangt af van de lasintensiteit, de grootte van de werkstukken en de lay-out van uw hal.
Bij LUTEC adviseren we op basis van de arbeidshygiënische strategie, waarbij we altijd streven naar de meest effectieve oplossing voor uw specifieke situatie.
Technieken voor lasrookafzuiging
Afhankelijk van uw werkzaamheden zetten wij verschillende technieken in:
- Bronafzuiging (afzuigarmen en lastafels): De meest effectieve manier om schadelijke stoffen direct bij de bron op te vangen, nog voordat ze de ademzone van de lasser bereiken. Ideaal voor vaste werkplekken.
- Ruimtelijke ventilatie (Push-Pull & Opmengsystemen): Wanneer bronafzuiging niet praktisch is — bijvoorbeeld bij zeer grote werkstukken of veel kraanbewegingen — zorgen deze systemen voor een constante reiniging van de lucht in de gehele hal.
- Verdringingsventilatie: Hierbij wordt verse lucht in de leefzone ingebracht. Door geleidelijke opwarming stijgt de lucht, de lasdampen worden direct meegenomen naar het boven in de hal gemonteerde afzuigsysteem. Dit zorgt voor een uiterst schone en tochtvrije werkomgeving.
- Automatisering: Ook voor lasrobots en laserlassen ontwerpen wij klantspecifieke lasrookafzuigsystemen die naadloos integreren met uw productieproces.
Deze bedrijven gingen u voor
Optimaal rendement in zomer en winter
Een geavanceerd afzuigsysteem van LUTEC werkt het hele jaar door in uw voordeel. Wij maken gebruik van een slimme zomer- en winterstand:
- Winter (Recirculatie): De vervuilde lucht wordt hoogwaardig gefilterd en de kostbare warmte wordt via warmteterugwinning (WTW) terug de hal in geleid. Dit bespaart direct op uw energiekosten.
- Zomer (Ventilatie): Warme, gefilterde lucht wordt naar buiten afgevoerd, terwijl verse (gekoelde) buitenlucht wordt toegevoerd. Dit helpt de temperatuur in de fabriekshal beheersbaar te houden en verbetert het werkcomfort voor uw personeel.
Vraaggestuurd en energiezuinig
Door de inzet van sensoren kunnen onze systemen vraaggestuurd werken. Wordt er op een bepaalde afdeling minder intensief gelast? Dan schaalt het systeem automatisch terug. Dit voorkomt onnodig energieverbruik en vermindert slijtage aan de filters, zonder dat de veiligheid van uw medewerkers in het geding komt.
Voordelen voor uw bedrijfsvoering
Goede lasrookafzuiging is niet alleen een investering in de gezondheid van uw medewerkers, maar ook in de continuïteit van uw onderneming:
- Behoud van personeel: Technisch geschoolde medewerkers zijn schaars. In een krappe arbeidsmarkt maken goede arbeidsomstandigheden het verschil voor technisch talent.
- Minder downtime: Lasrook slaat als een vettige walm neer in de hal, met alle gevolgen van dien voor vloeren (gladheid!), producten, grondstoffen en machines. Met schone lucht bespaart u op schoonmaakkosten en verlengt u de levensduur van uw machinepark.
Ga snel naar
Mobiele afzuiging is ideaal voor flexibele werkplekken en incidenteel laswerk. Voor vaste productielocaties of zware metaalbewerkingen is een stationair systeem of bronafzuiging (zoals afzuigarmen of lastafels) in combinatie met ruimteventilatie vaak effectiever om de grenswaarden te waarborgen.
Bronafzuiging vangt de lasrook direct op bij de plek van ontstaan (de lasboog), voordat het de ademzone van de lasser bereikt. Ruimteventilatie (halventilatie) reinigt de lucht in de gehele ruimte. Voor maximale veiligheid adviseert de Inspectie SZW om altijd eerst in te zetten op bronafzuiging.
Elk bedrijf is uniek. Welke methode in uw productielocatie het meest geschikt is, hangt af van de situatie.
In Lasrookbestrijding – de 5 meest gangbare systemen leest u meer over de verschillende methodes om lasrook en lasdamp tegen te gaan.
Jazeker! Ook bij ook bij het lassen met een lasrobot komen er gevaarlijke lasdampen en lasrook vrij. De juiste lasrookafzuiging biedt uitkomst voor een veilige werkomgeving.
U leest op lasrookafzuiging bij lasrobots hoe dit werkt.
Het grootste gevaar bij laserlassen schuilt niet in de dampen, maar in het laserlicht. Dit betekent niet dat de dampen ongevaarlijk zijn. De lasdampen en lasrook die ontstaan, zijn vergelijkbaar met die van bijvoorbeeld TIG-lassen.
Goede lasrookafzuiging blijft essentieel voor een veilige werkomgeving bij laserlassen.
Bij het lassen van RVS is de grenswaarde voor Chroom-VI zeer streng. Hoewel volgens de EN-ISO 15012-1 bronafzuiging met filterklasse W3 voorgeschreven wordt, adviseren wij bij RVS lassen altijd een HEPA 14 filter toe te passen. Vaak is ook aanvullende persoonlijke bescherming (PBM) nodig. Wij adviseren u graag over de specifieke filtratie-eisen voor RVS-bewerking.
Laat onze experts u adviseren